Sanat mekânının duvarlarına müdahale!
Yazan: Sanat Haberleri Ajansı SaHA - www.sanatajansi.com 24 Haziran 2007
Sokaklarda sayıları her geçen gün artan grafitilerin, şablonların, posterlerin, yazılamaların, sticker’ların yaratıcıları, ilk kez bir sergide bir araya geldi. Sokak sanatçıları, Hafriyat Karaköy’ün duvarlarına müdahale ederek ‘Müdahale’ sergisini ortaya çıkardı.
Çiçeği burnunda alternatif sanat mekânı Hafriyat Karaköy’ün son sergisi, mekânın içinde değil sokakta başlıyor. Türkiye’nin ciddi anlamda ilk grafiti grubu olan S2K’nın Necatibey Caddesi’ndeki mekânın tam karşısında bulunan dükkânın kepeklerine yaptığı grafitiyle… Grafitiyle başlayan bir sergide haliyle, galerilerden alışkın olduğumuz tuval resimleri, heykeller ya da videolar vs… bulunmuyor. Çünkü bu bir sokak sanatı sergisi. Sergi, duvarlara müdahaleyle yapılmış grafitilerden, stencil’lerden (şablon), sticker’lardan, yazılamalardan oluşuyor.
Memleketin her köşesinden
Sergiyle birlikte ilk kez memleketin farklı köşelerinden, farklı kuşaklardan, farklı türde işler yapan sokak sanatçıları ilk bir araya gelmiş oluyor. Sokağın tozunu bir kez kapmış olan, yaşadıkları şehirleri açıkhava galerilerine dönüştüren, işlerinde muhalif ve ironik dili vazgeçilmez gören bu sanatçıların hepsinin ayrı bir hikâyesi var. Örneğin en genç sokak sanatçılarından 18 yaşındaki Rad’ın… Sergiye üst katta yer alan, geçen 1 Mayıs’taki polisin tavrından yola çıkarak hazırladığı sıkı işiyle katılan Rad, yaklaşık dört yıl önce resim ve hip hop’a olan ilgisinin sonucunda sokağa çıkmaya başlamış. Taksim çevresinde işler yapan Rad, kendi deyimiyle rahatsız olduğu konuları dile getirmek için sokak sanatı icra ediyor. Spreyi ve şablonu bazen daha matrak nedenlerle kullandığını ekliyor:
“Bazen komiklik olsun diye arkadaşlarımın portrelerinin stencillerini yapıyorum. Beş senedir sevgilime doğum gününde hediye almıyorum. Hediye olarak onun stencilini yapıyorum!”. Yine Taksim yakasının sanatçılarından, sinek amblemiyle tanınan, askerden henüz dönen flypropaganda da serginin katılımcılarından. 31 yaşındaki sanatçı, icraatını ‘insanlara bir şey söylemek’ diye özetliyor. Son olarak sarkık bıyıklı, altı tarafı sinek olan maymun kafası çalışmasıyla İstanbulluların karşısına çıkan fly’ın yeni projesi duyanda merak uyandırıyor: “Çok daha fazla insanın görebileceği belki bir seferlik büyük bir iş yapacağım.”
Serginin en fazla göze çarpan sanatçılarından biri de Cins. Kadıköy yakasının ortalıklarda görünmeyi pek sevmeyen, Cins, mutantlarını mekâna taşıyarak ilk kez Avrupa yakasından izleyicilerle buluşuyor. Serginin ikinci katındaki kaos duvarı adlı ortak iş, ’sürrealist eylem Türkiye grubu’ üyelerine ait. Fotoğraflardan şiirlere oradan sloganlara dopdolu olan uzun duvarla ilgili olarak gruptan Rafet Arslan konuşuyor: “Estetik değil, ruhsal bir şey yaptık. Düşlerimizin rengini sokağın ruhuyla birleştirmeye çalıştık. Popüler kültürün MTV’yle, GençTurkcell’le sistem içine çekmeye çalıştığı noktada, tank paletleriyle kara çarşaf arasına sıkıştırılmaya çalışılan bir ülkenin düşlerini ve kâbuslarını yansıtmaya çalıştık.” diyor. Bu arada serginin yine üst katında sokağın sanatının vazgeçilmezlerinden envai çeşit fanzin ile basılı sanat malzemeleri, kullanıma hazır sticker’lar ve rozetler de bulunuyor.
Yukarıdaki isimler dışında ilk nesil Türkiyeli grafiticilerden Turbo; Ari Alpert, Bora Akıncıtürk, Caner Duyar, Cype, DasMetal, Deniz Örnek, Esat Başak & Tampon, Fransizka Schaum, Gökçe Sümerkan, İlhan Sayın, Kırdök, Kop-Art, Leo, Met, Murat Başol, Nalan Yırtmaç, Onur Uyar, Özgür Özersin, Pars, Sedat Türkantoz, Tab, Upsaki ve Wyne’in işlerinin yer aldığı, en alt katı buram buram sprey kokan ‘Müdahale’ sergisi 15 Temmuz’a kadar açık, ama sokaklardaki sergiler yılın 365 günü, günün 24 saati sizi bekliyor, gezmek için sadece ‘görmek’ yeterli. Tel: 0212 245 31 68
Sokak sanatı dergiye girdi
Karaköy’deki sergiyle tesadüfen aynı dönemde yayımlanan ‘tesmeralsekdiz’ dergisi de sokak sanatını kapağına taşıyarak bu konuyu merak edenler için dimağ açıcı bir hizmet sunuyor. Rafet Arslan’ın hazırladığı dosyada Arslan’ın ‘Sokak Nereye Düşer’?, ‘Banksy ya da Sokağın Ruhu’; Cemal Akyüz’ün ‘Grafiti Sözlüğü’, ‘Çırartma şehri Stockholm’, ‘Sokaklar geçiyorum… Lizbon’; Emre Koyuncu’nun ‘Sokak Sanatı Terennümleri’; Eren Bağış’ın ‘Y’oluşlarda Sokak Sanatı’ başlıklı yazıları göze çarpıyor. Turbo, Burak Delier, Fatih Balcı, Erman Akçay, Cins, Ayşe Özkan, Halil Vurucuoğlu, Serhat Köksal, COBİ, Onur Akyıl’la söyleşilerin bulunduğu dergide ‘Gilles Deleuze ve sinema teorisi’ başlıklı bir dosya da yer alıyor.
http://www.radikal.com.tr/haber.php?haberno=224965