Gürcistan’da Osmanlı fermanları tarihe tanıklık ediyor
Yazan: Sanat Haberleri Ajansı SaHA - www.sanatajansi.com 2 Temmuz 2007
Gürcistan Bilimler Akademisinin El Yazmaları Enstitüsünde yer alan ve Osmanlı sultanlarının tuğrasını taşıyan birçok ferman, buyruk ve benzeri belgeler, tarihe tanıklık ediyor.
Gürcistan Bilimler Akademisinin El Yazmaları Enstitüsünde yer alan ve Osmanlı sultanlarının tuğrasını taşıyan birçok ferman, buyruk ve benzeri belgeler, tarihe tanıklık ediyor.
Akademide Türkçe çeviriler üzerine çalışan Prof. Dr. Tsisana Abuladze, yaptığı açıklamada, Gürcistan kitaplıklarında Türkçe, Azerice, Türkmence ve Özbekçe toplam 300 el yazısı kitap ile Türkçe ve Azerice 1200 tarihi belgenin bulunduğunu kaydetti.
Abuladze, bunların büyük bölümünün Bilimler Akademisinin El Yazmaları Enstitüsünde ve devlet arşivinde korunduğunu ifade etti.
Prof. Dr. Abuladze, tarihi şartlar, yakın komşuluk ilişkileri ve ticari ilişkiler dolayısıyla kitaplıklarında o dönemdeki Gürcistan’da, Türkçenin bilinmesi gerektiğini ortaya koyan belgeler bulunduğunu ifade etti.
Osmanlı sultanları ve üst düzey yetkilileri tarafından, vergilerden muaf tutulma hakkında hükümlerin yanı sıra aynı zamanda ellerinde hem resmi hem özel bilgileri içeren yazışmalar, iş ve tavsiye mektupları gibi belgeler bulunduğunu söyleyen Abuladze, Osmanlı sultanlarının tuğrasını taşıyan bu ferman ve belgelerin tarihe tanıklık ettiğini ifade etti.
Osmanlı-İran savaşı döneminde, 1724-1736 yıllarında Osmanlılar tarafından Güney Kafkasya bölgesinin alınmasına ve bu gibi konulara dair birçok önemli belgenin de bulunduğunu ifade eden Abuladze, tüm bunların Osmanlı döneminin siyasi, ekonomik ve sosyal tarihine, Gürcistan’ın genç feodalizm devrine, aynı zamanda Azerbaycan ve Dağıstan’ın siyasi yaşamına dair önemli bilgiler içerdiğini kaydetti.
Abuladze, 1815′te İmereti Kralı II. Solomon’un Ruslara karşı olduğunu ve Osmanlı hakimiyetini istediğini belirterek, Solomon döneminin ayrıca Gürcistan’da ikinci Osmanlı dönemi olarak tarihe geçtiğini ifade etti.
Prof. Dr. Abuladze, Gürcistan’daki Osmanlı sultanlarına ait ferman ve belgeler üzerindeki çalışmalarının devam ettiğini kaydetti. Elyazmaları Enstitüsünün Müdür Yardımcısı Giorgi Kalandia, Atatürk’ün Gürcistan’ın bağımsızlığına güçlü destek verdiğini belirtti. Gürcistan’da bağımsızlık mücadelesi veren ilk kral Noya Jordanya’nın
Türkiye’ye sığınma talebine Atatürk’ün olumlu yaklaştığını belirten Kalandia, Gürcü kralının 1918-1921 yılları arasında İstanbul Feriköy’de yaşadığını kaydetti. “Atatürk, Gürcistan’ın bağımsızlık mücadelesine güçlü destek verdi” diyen Kalandia, bugün Cumhurbaşkanı Mihail Saakaşvili’nin de Atatürk’ü kendine örnek aldığını ve bu ideolojide olduğunu ifade etti.
Güney Kafkasya’nın en büyük el yazmaları arşivine sahip olduklarını ifade eden Kalandia, Türkiye-Gürcistan arasında tarihe tanıklık eden birçok belge ve yazışma bulunduğunu kaydetti.